Mỗi số điện thoại di động đều gắn với thông tin đăng ký của một người. Cơ quan quản lý viễn thông nhiều lần yêu cầu nhà mạng rà soát để thông tin này đúng với giấy tờ của chủ thuê bao, nhằm hạn chế SIM không chính chủ dùng cho cuộc gọi, tin nhắn lừa đảo. Bài này nêu các việc người dùng nên làm và cách tránh bị lợi dụng. Vì thời hạn và thủ tục có thể thay đổi, bạn cần luôn kiểm tra thông báo mới nhất từ nhà mạng và cơ quan quản lý.
Vì sao phải đối chiếu thông tin thuê bao
Theo các báo trong đợt chuẩn hoá trước đó (2023), cơ quan quản lý yêu cầu nhà mạng đối chiếu thông tin thuê bao với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Thuê bao có thông tin không khớp có thể nhận thông báo và phải cập nhật, nếu không có thể bị hạn chế liên lạc theo quy định tại thời điểm đó. Mục đích chung là làm rõ ai đang dùng số nào, vì SIM đăng ký sai thông tin thường bị lợi dụng để lừa đảo.
Với người dùng bình thường, điều này có nghĩa là: nếu SIM đứng tên người khác, đã đăng ký bằng giấy tờ cũ hoặc có sai sót, bạn nên chủ động kiểm tra và cập nhật.
Việc cần làm
- Kiểm tra số đang dùng. Xem trong ứng dụng của nhà mạng hoặc liên hệ tổng đài chính thức để biết số của mình đang đăng ký tên ai, thông tin có khớp không.
- Chuẩn bị giấy tờ. Thường là căn cước công dân hoặc giấy tờ tuỳ thân hợp lệ của chính chủ. Người nước ngoài dùng hộ chiếu theo quy định riêng.
- Cập nhật khi cần. Các bước thường thực hiện qua ứng dụng hoặc trang web của nhà mạng, hoặc trực tiếp tại điểm giao dịch của họ.
- Sinh trắc học theo hướng dẫn nhà mạng. Khi nhà mạng yêu cầu xác thực khuôn mặt hay giấy tờ có chip, hãy làm đúng cách họ hướng dẫn qua kênh chính thức.
- Giữ biên nhận. Lưu tin nhắn xác nhận hoặc ảnh chụp màn hình, phòng khi cần đối chiếu.
Nếu bạn dùng SIM cho người thân lớn tuổi, hãy hỗ trợ họ làm tại cửa hàng của nhà mạng thay vì nhờ người lạ. Bài kỹ năng số cho người lớn tuổi có thêm gợi ý hướng dẫn người thân dùng điện thoại an toàn.
Chỉ làm tại kênh chính thức
Đây là nguyên tắc quan trọng nhất. Chỉ cập nhật thông tin:
- Trong ứng dụng chính thức của nhà mạng cài từ cửa hàng ứng dụng uy tín.
- Trên website chính thức do bạn tự gõ địa chỉ, không bấm đường dẫn lạ.
- Tại cửa hàng hoặc điểm giao dịch được nhà mạng công bố.
- Qua tổng đài có số công bố chính thức.
Trong đợt chuẩn hoá trước, Cục Viễn thông từng yêu cầu nhà mạng công bố số điện thoại, tên ứng dụng và địa chỉ trang web chính thức để người dùng đối chiếu. Hãy dùng đúng các thông tin đó. Không đưa ảnh giấy tờ, mã OTP hay mật khẩu cho người khác, kể cả người tự xưng là nhân viên nhà mạng.
Cảnh giác tin nhắn và cuộc gọi giả
Mỗi đợt chuẩn hoá đều có kẻ gian lợi dụng. Báo chí khi đó cảnh báo đối tượng giả danh nhà mạng, nói rằng số sắp bị khoá để lấy thông tin. Dấu hiệu nghi ngờ:
- Tin nhắn có đường dẫn lạ, tên miền không phải của nhà mạng.
- Yêu cầu cung cấp mã OTP, mật khẩu, số thẻ ngân hàng hoặc chuyển tiền để “mở khoá”.
- Thúc ép phải làm ngay trong vài phút.
- Người gọi tự xưng là cơ quan chức năng và yêu cầu làm theo hướng dẫn qua ứng dụng lạ.
Nếu thấy nghi ngờ, hãy dừng lại, không bấm đường dẫn và tự liên hệ nhà mạng bằng số chính thức. Các mẹo trong bài cuộc gọi giả danh công an, shipper, nhà mạng và bài nhận biết lừa đảo cuộc gọi, tin nhắn cho người lớn tuổi vẫn áp dụng. Cùng cách nghĩ đó, khi mua sắm trực tuyến cũng cần cẩn trọng, như bài mua sắm 11.11, 12.12 tránh lừa đảo đã nêu.
Nếu thông tin bị sai hoặc có số lạ
- Nếu phát hiện số điện thoại đứng tên mình mà bạn không đăng ký, hãy liên hệ nhà mạng để được hướng dẫn xử lý.
- Nếu SIM bị mất hoặc nghi bị chiếm, báo ngay cho nhà mạng để khoá và cấp lại theo quy trình.
- Nếu nhận tin nhắn cảnh báo khoá SIM mà bạn không rõ, hãy kiểm tra ứng dụng nhà mạng thay vì làm theo tin nhắn.
Thông tin tổng hợp ở đây không thay thế văn bản của cơ quan quản lý. Để biết đúng thời hạn và thủ tục hiện hành, bạn nên xem thông báo trên trang của Bộ Khoa học và Công nghệ, Cục Viễn thông hoặc nhà mạng mà bạn dùng.
Nếu cần tìm hiểu thêm các kiến thức an toàn số cho cộng đồng, có thể xem mục Cộng đồng của HVSC.
Cập nhật 2026: Theo báo Pháp luật TP.HCM, Thông tư 08/2026/TT-BKHCN hướng dẫn Nghị định 163/2024 có hiệu lực từ 15/4/2026. Thuê bao di động cá nhân cần xác thực sinh trắc học khuôn mặt hoặc xác thực bằng các hình thức theo quy định, qua VNeID, ứng dụng hoặc điểm giao dịch của nhà mạng; chưa xác thực có thể bị tạm dừng dịch vụ theo lộ trình. Bạn nên kiểm tra thông báo mới nhất của nhà mạng. Xem thêm bài về deepfake và giả giọng, cách kiểm chứng cuộc gọi.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết thông tin SIM của mình có đúng không?
Xem trong ứng dụng của nhà mạng hoặc liên hệ tổng đài chính thức. Không làm theo đường dẫn trong tin nhắn lạ.
Có phải đưa ảnh giấy tờ cho người khác để cập nhật không?
Không. Chỉ cung cấp giấy tờ khi bạn tự thực hiện trên ứng dụng hoặc tại điểm giao dịch chính thức của nhà mạng.
Nhận tin nhắn dọa khoá SIM thì làm gì?
Đừng bấm đường dẫn và đừng cung cấp OTP. Hãy tự liên hệ nhà mạng bằng số hoặc ứng dụng chính thức để kiểm tra.
Nguồn tham khảo
- Pháp luật TP.HCM, Những điều cần biết về chuẩn hoá thông tin SIM điện thoại (16/3/2023) — https://tuoitre.vn/plo/nhung-dieu-can-biet-ve-chuan-hoa-thong-tin-sim-dien-thoai-post724090.html
- Pháp luật TP.HCM, Xác thực sinh trắc học thuê bao di động (Thông tư 08/2026/TT-BKHCN) — https://tuoitre.vn/plo/muon-khong-bi-khoa-sim-chu-thue-bao-phai-xac-thuc-sinh-trac-hoc-theo-nhung-cach-nay-post902849.html
Cùng HVSC góp sức cho cộng đồng
Xem những việc HVSC đang làm cho cộng đồng và cách cùng tham gia.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết thông tin SIM của mình có đúng không?
Xem trong ứng dụng của nhà mạng hoặc liên hệ tổng đài chính thức. Không làm theo đường dẫn trong tin nhắn lạ.
Có phải đưa ảnh giấy tờ cho người khác để cập nhật không?
Không. Chỉ cung cấp giấy tờ khi bạn tự thực hiện trên ứng dụng hoặc tại điểm giao dịch chính thức của nhà mạng.
Nhận tin nhắn dọa khoá SIM thì làm gì?
Đừng bấm đường dẫn và đừng cung cấp OTP. Hãy tự liên hệ nhà mạng bằng số hoặc ứng dụng chính thức để kiểm tra.
▶
▶
▶
▶
▶