VLOOKUP or XLOOKUP: which to use, with a simple price-list lookup example

Nếu Excel của bạn là bản mới (2021, 2024 hoặc Microsoft 365), hãy ưu tiên XLOOKUP: dễ viết hơn, tra theo mọi hướng và mặc định so khớp chính xác. Nếu bạn dùng Excel 2016 hoặc 2019, hoặc cần mở file chung với máy cũ, VLOOKUP vẫn là lựa chọn an toàn. Bài này nằm trong chuỗi bắt đầu từ 12 hàm và thao tác Excel đáng học trước.

Ví dụ dưới đây dùng bảng giá giả định, chỉ để minh hoạ cách dùng.

VLOOKUP hoạt động thế nào?

Cú pháp theo Microsoft: VLOOKUP(giá_trị_tìm, vùng_bảng, số_cột, [so_khớp]). Giá trị cần tìm bắt buộc nằm ở cột đầu của vùng bảng, còn số cột đếm từ cột ngoài cùng bên trái là 1.

Giả sử vùng A2:C4 chứa mã hàng ở cột A, tên hàng ở cột B và giá giả định ở cột C:

Để lấy giá của mã A02, bạn viết =VLOOKUP("A02",A2:C4,3,FALSE) và nhận 12.000. Chữ FALSE ở cuối nghĩa là so khớp chính xác. Microsoft lưu ý giá trị mặc định là TRUE, tức so khớp gần đúng, và khi đó cột đầu phải được sắp xếp, nếu không kết quả có thể sai mà bạn không nhận ra.

XLOOKUP khác gì và viết ra sao?

Cú pháp: XLOOKUP(giá_trị_tìm, vùng_tìm, vùng_trả_về, [nếu_không_thấy], [kiểu_khớp], [kiểu_tìm]). Với bảng trên bạn viết =XLOOKUP("A02",A2:A4,C2:C4).

Những điểm khác theo Microsoft:

• Vùng tìm và vùng trả về là hai vùng riêng, nên cột trả về nằm bên trái hay bên phải đều được.
• Mặc định là khớp chính xác, bạn không cần nhớ chữ FALSE.
• Có tham số “nếu không thấy” để hiện chữ như “Không có mã” thay cho #N/A.
• Một công thức có thể trả về nhiều cột.
• Có kiểu khớp gần đúng, khớp ký tự đại diện và tìm từ cuối lên.

Khi nào chọn VLOOKUP, khi nào chọn XLOOKUP?

Chọn XLOOKUP nếu cả nhóm dùng Excel bản mới hoặc Google Sheets, vì công thức ngắn hơn và ít lỗi vì số cột sai. Chọn VLOOKUP nếu file sẽ được gửi cho người dùng Excel 2016 hoặc 2019. Theo Microsoft, file chứa XLOOKUP vẫn mở được trên bản cũ nhưng công thức sẽ không tính đúng.

Một mẹo thực tế: nếu đang dùng VLOOKUP mà chèn thêm cột vào bảng, số cột trong công thức có thể lệch. XLOOKUP dùng vùng riêng nên ít bị ảnh hưởng hơn khi bảng đổi cấu trúc.

Có ví dụ nào về tra nhiều cột và xử lý khi không tìm thấy?

Với bảng giá ở trên, giả sử bạn muốn một ô hiện tên hàng và ô bên cạnh hiện đơn giá cho mã nhập vào ô E2. Với XLOOKUP, bạn viết =XLOOKUP(E2,A2:A4,B2:C4,"Không có mã"). Vùng trả về gồm hai cột B và C, nên kết quả tự trải ra hai ô liền nhau, và nếu mã không tồn tại thì ô hiện chữ “Không có mã” thay vì mã lỗi khó hiểu. Đây là lợi thế rõ so với VLOOKUP, vốn phải viết hai công thức với hai số cột khác nhau.

Trường hợp cần so khớp gần đúng, ví dụ tra mức phí theo khoảng số lượng, cả hai hàm đều làm được nhưng cần cẩn thận. VLOOKUP đòi hỏi cột đầu sắp xếp tăng dần. XLOOKUP cho bạn chọn rõ là lấy mức nhỏ hơn hay lớn hơn liền kề qua tham số kiểu khớp, nên ý định của công thức dễ đọc hơn. Dù chọn hàm nào, hãy thử công thức với vài mã bạn biết trước đáp án, gồm cả một mã không tồn tại, để chắc chắn kết quả đúng.

Gặp lỗi #N/A và #REF! thì xử lý ra sao?

Trang hướng dẫn VLOOKUP liệt kê các nguyên nhân thường gặp:

• #N/A: giá trị không có trong cột đầu (khi tra chính xác), hoặc nhỏ hơn mọi giá trị trong cột (khi tra gần đúng).
• #REF!: số cột bạn nhập lớn hơn số cột của vùng bảng.
• #NAME?: thường do thiếu dấu nháy quanh chữ cần tìm.
• Số hoặc ngày lưu dạng chữ có thể cho kết quả sai.

Trước khi tra, hãy xoá khoảng trắng thừa bằng TRIM và kiểm tra cột mã có cùng định dạng. Với những file báo cáo lớn của văn phòng nhỏ, bạn nên đọc thêm bài số hoá văn phòng nhỏ năm 2026 với lộ trình 90 ngày để thấy bảng tính đứng ở đâu trong quy trình chung.

Bước tiếp theo sau khi tra được giá?

Khi đã lấy được đơn giá, bạn cần nhân với số lượng rồi tổng hợp theo tháng hoặc theo nhân viên. Đó là việc của SUMIFS và COUNTIF, mời xem bài SUMIFS và COUNTIF tổng hợp báo cáo không cần pivot (coming November 10, 2026).

FAQ

Excel 2019 có XLOOKUP không?

Theo trang hướng dẫn của Microsoft thì không. XLOOKUP có trong Excel 2021, 2024, Microsoft 365 và các bản trên iPad, iPhone, Android. Với Excel 2019, bạn dùng VLOOKUP hoặc INDEX kết hợp MATCH.

Vì sao VLOOKUP trả về #N/A?

Khi tra chính xác, giá trị bạn tìm không có trong cột đầu của bảng. Nguyên nhân hay gặp là thừa khoảng trắng hoặc số lưu dạng chữ. Hãy dùng TRIM và kiểm tra định dạng ô.

Tham số cuối của VLOOKUP nên để TRUE hay FALSE?

Với bảng giá hoặc danh sách mã, dùng FALSE để so khớp chính xác. TRUE là so khớp gần đúng, đòi hỏi cột đầu được sắp xếp tăng dần, nếu không kết quả có thể sai.

For reference only: nội dung tổng hợp từ 3 nguồn chính thống nêu bên dưới, theo tình trạng tại thời điểm tra cứu (10/2026). Hãy kiểm tra lại trên trang chính thức trước khi quyết định. Cập nhật 01/11/26.

Reference sources

• Microsoft — VLOOKUP function: https://support.microsoft.com/office/vlookup-function-0bbc8083-26fe-4963-8ab8-93a18ad188a1
• Microsoft — XLOOKUP function: https://support.microsoft.com/office/xlookup-function-b7fd680e-6d10-43e6-84f9-88eae8bf5929
• Microsoft — Excel functions (by category): https://support.microsoft.com/office/excel-functions-by-category-5f91f4e9-7b42-46d2-9bd1-63f26a86c0eb